رژیم های سم‌زدا

رژیم های سم‌زدا (Detoxification diets):

بدن ما مکررا در مواجهه با مواد سمی قرار دارد، به همین دلیل سم‌زدایی یک فرایند حیاتی در سلول‌های بدن است که اگر به درستی انجام نشود باعث بیماری‌زایی و مرگ سلول‌ها خواهد شد. کبد و کلیه در بدن مسئول حذف سموم هستند. در بسیاری از موارد بدن می تواند این سموم را از طریق ادرار، مدفوع و عرق دفع کند. با این حال ممکن است بعضی از مواد شیمیایی به‌راحتی از بدن پاک نشوند. این مواد شیمیایی در بافت چربی یا خون تجمع می‌کنند و می‌توانند تا مدت‌ها (حتی سال‌ها) باقی بمانند.

امروزه به علت افزایش مواجهه با آلاینده های محیطی مانند مواد شیمیایی، فلزات سنگین و سایر ترکیبات مضر، رژیم‌های سم‌زدا بسیار پرطرفدار شده‌اند. با اینکه این رژیم‌ها بسیار وسوسه انگیزاند اما به نظر می‌رسد در از بین بردن سموم چندان موفق نباشند. ادعا می‌شود که این رژیم‌ها خون را پاکسازی کرده و سموم مضر را از بدن حذف می‌کنند. رژیم‌های سم‌زدا معمولا مداخلات رژیمی کوتاه‌مدت هستند و شامل دوره‌های ناشتایی، رژیم‌های سخت آب، سبزیجات، میوه یا آبمیوه می‌باشند. در بعضی موارد رژیم‌های سم‌زدا حاوی چای، گیاهان و مواد پاک‌کننده روده هستند.

مطالعات بالینی کمی وجود دارد که اثربخشی رژیم‌های سم‌زدا را در پاکسازی و سلامت بدن اثبات کند. اما بسیاری از افراد بعد از گذراندن دوره رژیم‌های سم‌زدا احساس شادابی و سبکی بیشتری را گزارش کرده‌اند. در ابتدا به فواید این رژیم ها و سپس به عوارض آن‌‌ها می‌پردازیم.

اثرات مثبت رژیم‌های سم‌زدا:

حذف غذاهای ناسالم از رژیم‌غذایی

اجتناب از مصرف مواد‌غذایی حاوی فلزات سنگین و آلاینده‌های آلی پایدار

  • کاهش کالری دریافتی و درنتیجه کاهش وزن (البته بیشتر کاهش وزن حاصل از این رژیم ها به علت از دست دادن آب و عضلات است نه از دست دادن چربی)
  • ورزش کردن مداوم
  • دریافت بیشتر سبزیجات، میوه‌ها و مایعات
  • اجتناب از مصرف غذاهای فرآوری‌شده شامل چربی‌های جامد و شکر
  • نوشیدن آب و چای سبز
  • ریلکسیشن و خواب کافی
  • معمولا رژیم‌های سم‌زدا دارای دوره‌های ناشتایی کوتاه‌مدت هستند، این دوره در بعضی از افراد باعث بهبود وضعیت هورمون‌ها و حساسیت به انسولین می‌شود اما در بعضی از افراد سطح هورمون‌های استرس را افزایش می‌دهد..

فراموش نکنیم که با همه این موارد دریافت رژیم‌های سم‌زدا توسط متخصصان تایید نشده است، چرا که این رژیم‌ها عوارض جانبی زیادی نیز دارند.

 

 

عوارض جانبی رژیم‌های سم‌زدا:

بسیاری از رژیم‌های سم‌زدا ناشتایی یا محدودیت شدید کالری را پیشنهاد می‌کنند. ناشتایی کوتاه‌مدت و محدودیت دریافت کالری موجب خستگی، تحریک‌پذیری و بوی بد دهان می‌شود.

ناشتایی طولانی‌مدت با کمبود انرژی، کمبود ویتامین و املاح، عدم تعادل الکترولیتی و حتی مرگ همراه است.

بعلاوه پاکسازی روده که در بعضی از رژیم‌های سم‌زدا رایج است می‌تواند باعث کم‌آبی، گرفتگی عضلات روده، نفخ، تهوع و استفراغ شود.

نتیجه‌گیری:

رژیم‌های سم‌زدا با وجود بعضی اثرات مفیدی که نشان داده‌اند می‌توانند عوارض جانبی بسیاری هم داشته باشند. چراکه اغلب رژیم‌هایی سخت و افراطی هستند. به همین دلیل پیشنهاد می‌شود بدون اجرای یک رژیم سخت سم‌زدایی از نکات مثبت آن مانند حذف غذاهای ناسالم و دریافت بیشتر مایعات، میوه‌ها و سبزیجات الگو‌برداری کنید. کودکان، نوجوانان، سالمندان، افراد دچار سوتغذیه، زنان باردار یا شیرده، بیماران کلیوی و افرادی که مشکلات قند خون (دیابت، اختلالات خوردن و…) بیشتر در معرض خطر عوارض رژیم‌های افراطی سم‌زدا هستند.

 

منابع:

Nutritional aspects of detoxification in clinical practice.

www.mayoclinic.org

www.healthline.com

 

 

 

 

 

 

 

 

 

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.